Connected River
De Spiegelwaal in Nijmegen was nooit bedoeld als recreatiegebied, toch komen er op warme dagen duizenden zwemmers. De waterkwaliteit kan snel veranderen en de standaardmeting kwam te laat om te waarschuwen. Als innovatiecoach werkte Forty aan een aanpak met data, als alternatief voor dure infrastructuur.
Kun je een drukbezocht riviergebied veilig beheren met data in plaats van met nieuwe infrastructuur?
Negen experimenten in twee sporen: snelle waterkwaliteitsmetingen met qPCR en sensoren die brugspringers registreren
Go: dagelijkse metingen, directe waarschuwingen en data als basis voor beleid
Uitgangssituatie
De Spiegelwaal is een nevengeul die is aangelegd om de Waal bij hoogwater meer ruimte te geven. Het water trekt alleen ook mensen aan: zwemmers, roeiers en vissers. Op warme dagen springen tientallen jongeren van de brug.
De waterkwaliteit kan snel veranderen. Een standaardmeting geeft pas na twee dagen een uitslag, en dan is het te laat om zwemmers te waarschuwen. Gemeente Nijmegen en Rijkswaterstaat moesten kiezen: miljoenen investeren in infrastructuur, of een andere aanpak vinden.
Aannames die we toetsten
Als je de waterkwaliteit binnen uren kunt meten in plaats van dagen, kun je op tijd waarschuwen.
Sensordata over brugspringers geeft genoeg inzicht om gericht beleid te maken, zonder dat er permanent toezicht nodig is.
Wat we deden
We voerden negen experimenten uit in twee sporen.
Waterkwaliteit. We introduceerden qPCR-metingen, die binnen enkele uren een uitslag geven. Daarmee werd dagelijks meten op locatie mogelijk.
Brugspringers. Sensoren registreerden meer dan 10.000 sprongen. De data liet ook een risico zien dat niemand had verwacht: gevaarlijke situaties tussen springers en passerende boten.
Uitkomst
De waterkwaliteit wordt nu dagelijks gemeten, en bij een overschrijding gaat er direct een waarschuwing uit. De data over brugspringers is de basis voor gericht beleid. Rijkswaterstaat kan daardoor binnen uren handelen in plaats van achteraf meten, en werkt nu aan voorspellen.
Veelgestelde vragen
Wat doet een innovatiecoach bij een overheidsproject?
Een innovatiecoach vertaalt een complexe vraag naar hypotheses die je kunt toetsen, begeleidt de experimenten en helpt bestuurders om op basis van de uitkomsten te besluiten. De technologie bouwen anderen.
Waarom qPCR in plaats van een standaardmeting?
Een standaardmeting geeft na twee dagen een uitslag. Een vervuilingspiek in een rivier kan binnen een dag weer verdwenen zijn. Met qPCR heb je binnen uren een uitslag en kun je dezelfde dag nog handelen.
Hoe lang liep dit project?
Het Connected River-programma liep van 2021 tot 2024. Het pilotgebied Spiegelwaal was een van de locaties binnen dit Europese programma. De experimenten liepen over meerdere seizoenen.
Werkt deze aanpak ook op andere plekken?
Ja. Beheren met data in plaats van met dure infrastructuur werkt overal waar snellere metingen tot betere besluiten leiden. De technologie verschilt per plek, de werkwijze is over te nemen.
Weten welke aanname jij als eerste moet toetsen?
Met teams van fondsen, omroepen en overheden maakten we keuzes op bewijs. Soms om door te gaan, soms om te stoppen.
Bekijk de cases →In een half uur bespreken we je vraag. Vrijblijvend, en je weet daarna wat je eerst moet uitzoeken.
Plan een gesprek