Verhalen Perspectief

Wat een investor toetst vóór investering

Wat bepaalt of een startup een investering waard is? We spraken Thijs Gitmans van Shift Invest. Zijn selectiecriteria bleken verrassend dicht bij de vragen die wij stellen in onze Business Model Stress Tests, alleen vanuit de andere kant van de tafel.

Datum26 maart 2025
Leestijd6 min
CategoriePerspectief

Impact met tanden

Impact-investeren klinkt goed op een website. Maar bij Shift Invest is het een selectiecriterium met tanden. Ze richten zich op drie thema's: klimaatverandering, uitputting van hulpbronnen en verlies van biodiversiteit.

Dat klinkt breed, maar in de praktijk betekent het nee zeggen tegen het merendeel van wat ze zien. Startups die 'iets met duurzaamheid' doen maar geen meetbare impact kunnen aantonen, vallen af. Additionaliteit is het sleutelwoord: doet deze innovatie iets dat het bestaande systeem niet al doet?

Die vraag gaat verder dan 'is dit duurzaam?' Wij stellen hem ook in onze trajecten: lost dit iets op dat anders niet wordt opgelost? Het antwoord bepaalt of een propositie op eigen benen kan staan of alleen op subsidie draait.

Waar Thijs op let bij teams

Drie eigenschappen keren steeds terug bij de teams die het verst komen:

Eigenwijsheid én nederigheid: vasthouden aan een visie maar bijsturen als het bewijs daar aanleiding toe geeft. De founders die vastzitten aan hun eerste idee, ongeacht wat de markt teruggeeft, zijn de founders die het langst doormodderen zonder resultaat.

Leergierigheid: fouten maken is onvermijdelijk, dezelfde fout herhalen is een signaal. Shift zoekt teams die na een mislukte pilot niet zeggen 'de markt begrijpt het nog niet' maar 'wat hebben we gemist?'

Executiekracht: een plan zonder uitvoering is een mening. De meeste startups lopen vast tussen strategie en uitvoering, in het doen.

En timing. Misschien het meest onderschat. Een sterk idee in een markt die er niet klaar voor is, gaat niet vliegen. Dat zegt dan iets over het moment, en niet over het team. Bij Connected River zagen we iets vergelijkbaars: de technologie was er, de urgentie bij waterschappen groeide, maar de bereidheid om te betalen voor preventieve monitoring was er nog niet in alle regio's.

Dezelfde lens, ander moment

Wat opvalt: de vragen die een investor stelt vóór investering lijken sterk op de vragen in een Business Model Stress Test. Is het probleem groot genoeg? Is de timing juist? Klopt het verdienmodel? Is het team in staat om bij te sturen?

Alleen het moment verschilt. Een investor stelt die vragen als het geld op tafel ligt. Wij stellen ze eerder, als de richting nog bij te sturen is zonder dat het veel kost. Een investor beslist over kapitaal. Wij helpen beslissen over richting.

De kern is dezelfde: weten waar je staat voordat je investeert, of dat nu geld is of tijd, mensen en reputatie.

Veelgestelde vragen

Kort antwoord

Wat is additionaliteit bij impact-investeren?

Additionaliteit betekent dat een innovatie iets doet dat het bestaande systeem niet al doet. Het is een scherpere vraag dan alleen duurzaamheid en bepaalt of een propositie structureel levensvatbaar is.

Wat zoekt een impact-investor in een team?

Eigenwijsheid gecombineerd met nederigheid, leergierigheid, executiekracht en goede timing. De founders die het verst komen zijn niet degenen met het beste idee, maar degenen die het snelst bijsturen op basis van bewijs.

Weten welke aanname je als eerste moet toetsen?

In een half uur bespreken we je vraag. Vrijblijvend, en je weet daarna wat je eerst moet uitzoeken.

Plan een gesprek