Verlies weegt twee keer zo zwaar
Daniel Kahneman toonde aan dat verlies ongeveer twee keer zo zwaar weegt als een even grote winst. Het plezier van €1.000 winnen is lang niet zo sterk als de pijn van €1.000 verliezen.
Dat principe — verliesaversie — verklaart meer over menselijk gedrag dan de meeste marketingmodellen. Het verklaart waarom mensen vasthouden aan producten die niet meer werken. Waarom ze abonnementen niet opzeggen. Waarom ze liever niets doen dan iets verkeerds.
En het heeft directe consequenties voor hoe je een propositie formuleert, test en positioneert.
Van winst-framing naar verlies-framing
De meeste teams communiceren in winst: "Met ons platform bespaar je 10 uur per maand." Klinkt redelijk. Maar het zet zelden in beweging.
Draai het om: "Elke maand dat je dit niet aanpakt, verlies je 10 uur aan werk dat niet nodig is."
Het verschil is subtiel maar krachtig. Verlies-framing activeert urgentie. Winst-framing activeert interesse — en interesse alleen verandert geen gedrag.
In onze trajecten passen we dit toe bij het toetsen van koopintentie. We laten respondenten niet alleen zien wat ze krijgen, maar ook wat ze mislopen. De conversieverschillen zijn consistent: verlies-framing levert hogere koopintentie op dan winst-framing. Niet altijd, maar significant vaker.
De duurste beslissing is geen beslissing
Verliesaversie werkt niet alleen bij je klant. Het werkt ook bij jou. In onze trajecten zien we dit patroon voortdurend: teams die maanden doorontwikkelen aan een propositie waarvan de basis niet klopt. Niet omdat ze niet twijfelen, maar omdat stoppen voelt als falen.
Dat is verliesaversie in actie. Je hebt al drie maanden geïnvesteerd. Je hebt een team dat eraan werkt. Je hebt het aan je directie gepresenteerd. Stoppen betekent erkennen dat die investering niet terugkomt. Dat voelt als verlies.
Maar de werkelijke kosten zitten in het uitstellen. Elke maand zonder helder besluit is een maand van investering zonder richting. Bij het Ouderenfonds bespaarde het stoppen van drie varianten niet alleen geld — het gaf het team focus om de drie wél levensvatbare varianten goed uit te werken.
Wij helpen organisaties om dat verlies zichtbaar te maken — zodat de beslissing makkelijker wordt, niet moeilijker. Het doel is niet om te stoppen. Het doel is om te weten of je door mag.
Geen truc, maar eerlijkheid
Verliesaversie inzetten is geen manipulatie. Het is eerlijker communiceren over wat er op het spel staat.
Veel proposities verzachten hun boodschap. Ze beloven winst in plaats van het benoemen van verlies. Maar de realiteit is: je klant verliest iets als ze blijven doen wat ze doen. Tijd, geld, kansen, concurrentiepositie. Dat benoemen is niet negatief — dat is de situatie helder maken.
En helderheid is precies wat mensen nodig hebben om in beweging te komen.